نقد و وفاق
1- هفته گذشته دومين جشن منتقدان و نويسندگان سينمايي کشور در تالار وحدت با حضور بسياري هنرمند و سياسي و لشکري و کشوري برگزار شد. زمان طولاني مراسم حاکي از جشن وفاقي بود که همه تقدير شدند. با اين اميد که آن حضورها و تقديرها، شايد مشروعيتي باشد بر جريان نقد در اينجا. اگر کاستي هايي داشت - که داشت - و اگر کساني بايد قدر مي ديدند که نديدند، حاصل ملاحظاتي تاريخي بود که اينجا همواره و هميشه، فراتر از انتخاب ها لحاظ مي شود. شايد زماني شرايط اجتماعي و فرهنگي مان فرصتي دهد تا خارج از آنها منتقدان صريح تر بگويند و نقدشوندگان آرام تر بشنوند، ولي تا آن روز براي خرده گرفتن، بهتر است پايمان را روي زمين بگذاريم.
نکته قابل توجه اين جشن اما تقدير از عزت الله ضرغامي رئيس سازمان صدا و سيما بود که نيامد. مديري که در بدو تصدي اش با رسانه ها به تعامل نشست و در يک ساختارشکني رو به جلو، چهره بدسليقه، مجريان لوس و حرف هاي تکراري گذشته را طراوتي نو بخشيد. برنامه هاي پرچالش و چهره هاي پرانگيزه يي چون عادل فردوسي پور، فرزاد حسني، داريوش فرضيايي، محمدرضا شهيدي فر، مرتضي حيدري، رضا رشيدپور، کامران نجف زاده و جسارت هاي راديو گفتگو و جوان در طرح موضوعات و ترويج روحيه نقد در برنامه سازي ها (هر چند کساني را خوش نيايد و فشارهاي بيروني منجر به وقفه چندي شوند) حاصل حضور جدي و پررنگ مديري است که به رسانه و قابليت هاي مجموعه تحت امرش به خوبي واقف است. تقدير از ضرغامي در جشن منتقدان، نه تشويق فردي بلکه تقدير از عملکردي است که شايد الگوي شهامت ديگراني شود که از هر آنچه غير از آنکه مسبوق به سابقه بوده، مي ترسند و هر کلامي را که در تضاد با رويه شان باشد، هجمه يي بر خود قلمداد مي کنند.
انصافاً اين يکي در آن شب، بجا بود.
2- نقد سازنده واژه يي جعلي است که لابه لاي ساير واژه هاي دستمالي شده و فرسوده غيرکاراي مان بارها و بارها از زبان مديران و مسوولان و حتي هنرمندان و ورزشکاران شنيده مي شود. اينکه «نقد خوب است البته از نوع سازنده اش» يک سر بازي کودکانه يي است که در طرف ديگر، سواد منتقد و انصاف و منابع و رابطه اش با نقدشونده قرار دارد که چنين فضاي سخن و نظر را در جامعه ما گل آلود ساخته و تا اين نشود آش همان است و کاسه همان.
هفته گذشته برنامه مثلث شيشه يي رضا رشيدپور بنابر ملاحظاتي که پيش از اين مشابهش بر فرزاد حسني نيز رفت، متوقف شد. ملاحظاتي پيراموني که شايع است به دليل طرح برخي نظرات مدعوين طرح شده بود و کساني را خوش نيامده است، اما در ورزش هنوز ماجراي نقد ابعاد غريب تري دارد. فيروز کريمي مربي اسبق باشگاه استقلال تهران که اين هفته با مسوولان باشگاه استقلال اهواز به قرارداد رسيده بود، به دليل حضور در برنامه تلويزيوني و ابراز اينکه علي آبادي مدير موفقي در شهرداري بود و نه در ورزش، عملاً از سرمربيگري در ليگ برتر محروم شد، پيش از اين علي کريمي مهاجم تکنيکي تيم ملي فوتبال کشورمان نيز به دليلي مشابه از فهرست بازيکنان تيم ملي فوتبال ايران کنار گذاشته شده بود. بدين ترتيب مديران سازمان تربيت بدني کشور به ترتيب از رئيس سازمان، رئيس فدراسيون فوتبال و سرمربي تيم ملي مي توانند با اختلاف، عنوان نقدناپذيرترين مديران کشور را از آن خود کنند.
3- انتخابات هيات مديره جديد خانه سينما (جامعه اصناف سينماي ايران - سنديکاي 29 صنف زيرمجموعه) اين هفته برگزار شد و نتايج حاصل از خرد جمعي در برهه يي حساس بود. هيات مديره منتخب از نمايندگان صنوف اصلي خانه سينما پايان جدلي چند هفته يي بود که غير از عدم توافق شوراي عالي تهيه کنندگان بر سر معرفي يک نماينده براي حضور در هيات مديره (که مي توانست کامل کننده آخرين حلقه اين مشارکت باشد) نشان از آن داشت که اصحاب فرهنگ و هنر سينماي ايران گوش به زنگ شرايط پيراموني، در برابر حواشي و حساسيت ها، منسجم و خردمند عمل مي کنند. حضور نمايندگان شوراي عالي تهيه کنندگان در کنار يکديگر به رغم عدم توافق بر سر کانديداي واحد در مجمع عمومي نشان از رعايت قاعده بازي و پايبندي بر اصول از سوي آنان به شمار مي رود. محمدمهدي عسگرپور و يارانش در هيات مديره جديد روزهاي سختي را پيش روي خواهند داشت؛ رسيدن به توافق درون گروهي سه فراکسيون شوراي عالي تهيه کنندگان بدون نياز به دخالت بيروني، ثبت و اجراي اساسنامه جديد، برگزاري جشن خانه سينما و چگونگي تعامل با مجموعه مديريت فرهنگي و دولتي که آخرين سال تصدي خود را مي گذراند، مهمترين چالش هاي پيش روي هيات مديره جديد است. اينها را به علاوه کنيد با تعامل قابل تامل هيات مديره پيشين با مجموعه حاميان فرهنگي دولتي به خصوص شهرداري تهران و جذب اسپانسرهاي شرکت ها و مراکز خصوصي که سبب شد اين نهاد صنفي ارزشي در شأن خود يابد و اين انتخابات حساس تر و پرحاشيه تر از پيش برگزار شود.
اعتماد، 15 تیر 87
